
سونوگرافی رنگی داپلر چیست؟ | راهی برای تشخیص سریع و دقیق خونرسانی
سونوگرافی رنگی داپلر چیست؟ این سونوگرافی چگونه انجام می شود؟ آمادگی های قبل از آن؟کاربرد های سونوگرافی رنگی داپلر؟ همه و همه در این صفحه توضیح داده شده اند.
سونوگرافی رنگی داپلر چیست؟
اثر داپلر به تغییر فرکانس موج صوتی در هنگام برخورد با یک جسم در حرکت، نسبت به منبع آن موج صوتی گفته میشود.
در سونوگرافی رنگی داپلر، از این اثر برای اندازهگیری سرعت جریان خون استفاده میشود. یک سونوگرافی معمولی هم از امواج صوتی برای ایجاد تصاویر از ساختارهای داخل بدن استفاده می کند، اما نمی تواند جریان خون را نشان دهد.
در سونوگرافی رنگی داپلر، امواج صوتی توسط پروب به داخل بدن ارسال شده و به عنوان موج ارتعاشی به بافت برمیگردند. اگر موجهای صوتی با یک جسم در حرکت برخورد کنند، فرکانس آنها تغییر میکند. بر اساس این تغییرات فرکانس، میتوان سرعت جریان خون را اندازهگیری کرد و تصاویری از الگوی جریان خون دریافت کرد.
و اینگونه پزشک می تواند متوجه هرگونه اختلال در میزان خونرسانی به اندام به دلایلی از جمله گرفتگی عروق، وجود لخته خون و... پی ببرد.
سونوگرافی رنگی داپلر چگونه انجام می شود؟
سونوگرافی سونوگرافی رنگی داپلر یک فرآیند غیرتهاجمی و بدون درد است و معمولا کمتر از 30 دقیقه دقیقه زمان می برد و همانند سایر سونوگرافی ها می باشد، فرد روی تخت دراز می کشد، پزشک متخصص رادیولوژی و سونوگرافی به ناحیه مورد نظر ژل مالیده و سپس پروب را رو بدن به حرکت در می آورد.
آمادگی های قبل از سونوگرافی رنگی داپلر
به طور کلی، برای انجام سونوگرافی رنگی داپلر، هیچ آمادگی خاصی لازم نیست. با این حال، در برخی موارد، ممکن است پزشک شما توصیههایی را برای آمادگی قبل از انجام این روش بدهد. به عنوان مثال، پوشیدن لباس مناسب، رعایت رژیم غذایی خاص، و یا خودداری از مصرف برخی داروها میتواند در برخی موارد توصیه شود.
موارد کاربرد سونوگرافی کالر داپلر
سونوگرافی رنگی داپلر به عنوان یکی از روشهای مفید در تشخیص بیماریهای قلبی و عروقی و بررسی خونرسانی به اعضای دیگر بدن شناخته میشود.
حال سوال ایجاد می شود که پزشکان با مشاهده چه علائمی دستور انجام سونگرافی کالر داپلر می دهند؟
برخی از علائم و نشانههایی که ممکن است پزشکان با مشاهده آنها دستور انجام سونوگرافی داپلر رنگی را صادر کنند عبارتند از:
1. سر و صدای قلب: اگر پزشک به سر و صدای قلب بیمار توجه کند و نشانههایی از عدم انطباق بین ضربان قلب و دستگاه تنفسی، ضربان قلب نامنظم و ضعف قلبی مشاهده کند، ممکن است دستور انجام سونوگرافی داپلر رنگی صادر کند.
2. درد در قفسه سینه و علایم پرفشاری خون: در صورتی که بیمار به درد در قفسه سینه، علائم پرفشاری خون یا مشکلات دیگری که ممکن است به بیماریهای قلبی و عروقی اشاره داشته باشند، شکایت داشته باشد، پزشک ممکن است برای تشخیص دقیق تر بیماری دستور انجام سونوگرافی داپلر رنگی صادر کند.
3. علائم افتادگی یا تورم در ناحیه پاها: اگر بیمار علائم افتادگی یا تورم در ناحیه پاها داشته باشد، ممکن است پزشک برای تشخیص علت این علائم دستور انجام سونوگرافی داپلر رنگی را صادر کند.
4. خونریزی و تورم در مناطق مختلف بدن: خونریزی و تورم در مناطق مختلف بدن ممکن است به بیماریهایی همچون ترومبوفلبیت، واریس و غیره اشاره کند و در این صورت پزشک ممکن است دستور انجام سونوگرافی داپلر رنگی را برای تشخیص دقیق تر بیماری صادر کند.
مهم است که این علائم و نشانهها تنها مثالی از عوارض و بیماریهایی هستند که پزشک ممکن است با مشاهده آنها دستور انجام سونوگرافی داپلر رنگی را صادر کند و برای تشخیص دقیق تر بیماری، ممکن است نیاز به بررسیهای تکمیلی دیگری داشته باشد.
در ادامه نیز به توضیح مفصل تر کاربرد های سونوگرافی کالر داپلر خواهیم پرداخت:
1.این سونوگرافی برای بررسی بیماریهای قلبی و عروقی مانند تنگی عروق، انسداد عروق کرونر و بیماریهای قلبی همراه با مشکلات تنفسی (CHF)، این روش مفید است.
2. همچنین، برای بررسی خونرسانی به اعضای دیگر بدن مانند کبد، کلیه و ریه نیز استفاده میشود. به طور مثال در مورد کبد، با استفاده از سونوگرافی کالر داپلر، میتوان خونرسانی به عروق کبدی را بررسی کرد. این تصویربرداری پزشکی به پزشک کمک میکند تا از وضعیت عروق کبدی، از جمله انسداد و نشتی، آگاه شود. این اطلاعات میتواند در تشخیص بیماریهای کبدی مانند سیروز کبدی و کمخونی کبدی کمک کند. و یا سونوگرافی کالر داپلر میتواند به پزشک کمک کند تا خونرسانی به عروق کلیوی را بررسی کرده و از وضعیت آنها، از جمله انسداد و نشتی، آگاه شود. این اطلاعات میتواند در تشخیص بیماریهای کلیوی مانند نارسایی کلیوی کمک کند. همچنین در مورد ریه، با استفاده از سونوگرافی کالر داپلر، میتوان خونرسانی به عروق ریه را بررسی کرد. این تصویربرداری پزشکی به پزشک کمک میکند تا از وضعیت عروق ریه، از جمله انسداد و نشتی، آگاه شود. این اطلاعات میتواند در تشخیص بیماریهای ریه مانند انسداد ریه و عروقی ریه کمک کند.
3. سونوگرافی رنگی داپلر برای بررسی های دوران بارداری و بررسی میزان خونرسانی به جفت و جنین نیز استفاده میشود.
با استفاده از کالر داپلر آلتراسوند، پزشک میتواند به وضعیت رشد جنین و سلامتی آن پی برد. در صورتی که جریان خون به جنین کافی نباشد، میتواند به کمبود اکسیژن در جنین و مشکلات دیگر منجر شود. همچنین، این روش برای بررسی وضعیت جنین در مواردی که مادر مشکلاتی مانند دیابت بارداری، فشار خون بالا، نارسایی قلبی و غیره نیز استفاده میشود.
عکس سونوگرافی رنگی داپلر
در ادامه یک تصویر اولتراسوند در مقیاس خاکستری با داپلر رنگی بیضه چپ نشان داده شده است. نقاط رنگی نشان دهنده جریان خون در وریدهای گشاد شده در کیسه بیضه چپ است، وضعیتی که به عنوان واریکوسل نیز شناخته می شود و می تواند با باروری مردان تداخل داشته باشد. ناحیه خاکستری بیضی شکل بدون رنگ در بالای تصویر نمایانگر بخشی از بیضه چپ است.

عوارض سونوگرافی رنگی داپلر
هیچ خطر شناخته شده ای برای انجام سونوگرافی داپلر وجود ندارد. همچنین در دوران بارداری بی خطر در نظر گرفته می شود.
سونوگرافی رنگی داپلر برای جنین هم هیچ عارضه ای ندارد.
تفسیر تصاویر سونوگرافی رنگی داپلر
تفسیر این تصاویر به عهده پزشک متخصص رادیولوژی و سونوگرافی می باشد، نکته حایز اهمیت این است که هیچ گاه سعی نکنید تصاویر خود را با تصویر اینترنتی مقایسه کنید و نتیجه گیری کنید. پزشک شما در صورتی که هرگونه ناهنجاری را تشخیص دهد، و یا اگر نیاز به بررسیهای بیشتری باشد حتما به شما اطلاع خواهد داد. در نهایت، مهم است که در هنگام انجام سونوگرافی رنگی داپلر، به دقت به توصیههای پزشک خود عمل کنید و در صورت داشتن هرگونه سوال یا نگرانی، با او در میان بگذارید.
کلام آخر
سونوگرافی داپلر به عنوان یکی از روشهای تصویربرداری غیرتهاجمی، برای تشخیص بیماریها و شرایط مختلف بدن استفاده میشود.
در مراکز تصویربرداری، سونوگرافی داپلر توسط متخصصین با تجربه و با استفاده از دستگاههای پیشرفته و با استفاده از تکنولوژیهای مدرن، انجام میشود. این روش با دقت بالا و بدون عوارض جانبی، به عنوان یکی از روشهای مفید مورد استفاده قرار میگیرد.
خوشبختانه مرکز تصویربرداری رازی بهعنوان یکی از بهترین مرکز سونوگرافی در شهرری و جنوب تهران با کادر حرفهای و تجهیزات بهروز خود امکان انجام این نوع سونوگرافی را برای همگان دارد.